CLAUDE.md — Wiki Anayasası

Bu dosya vault'un şemasıdır. Claude her oturumda önce bu dosyayı okur, kurallara uyar. Vault sahibi bu dosyayı zamanla evriltir.

0. Hızlı kimlik

• Vault yolu: <VAULT_PATH>
• Referans proje / kaynak (varsa): <PROJECT_PATH> — sadece okuma.
• Alan: (yazılım projesi / araştırma / kitap okuma / kişisel günlük / takım bilgisi / rakip analizi / ...) — ilk oturumda doldur.
• Kimlik özeti: (bir cümle ile: bu wiki neyi biriktiriyor?)

1. Amaç

(İlk oturumda doldur.)

Bu wiki <alan> konusunda kurumsal/kişisel hafızayı tutar. Kaynak ne ise orada kalır — wiki kaynakların dışında kalan bilgiyi biriktirir: sentez, karşılaştırma, karar, çelişki, açık soru, zaman içi değişim.

Yanıt aradığımız örnek sorular:

• (örnek 1 — alanına özgü)
• (örnek 2)
• (örnek 3)

2. Klasör yapısı

vault/
├── CLAUDE.md              # bu dosya — anayasa
├── index.md               # içerik kataloğu (kategoriye göre)
├── log.md                 # zamansal append-only kayıt
├── raw/                   # ham kaynaklar — DOKUNULMAZ, sadece kullanıcı ekler
├── sources/               # her raw dosya için bir özet sayfası (1:1)
├── entities/              # somut şeyler (kişi, organizasyon, araç, ürün, bölüm, karakter, ...)
├── concepts/              # soyut kavramlar ve terimler
├── decisions/             # numaralı kararlar (ADR tarzı)
├── syntheses/             # üst düzey sentez sayfaları (query filed-back'leri)
└── archive/               # stale/hatalı sayfalar — silmek yerine buraya taşınır

Alt klasörler alanına göre oluşur

Template boş başlar. İlk ingest sırasında uygun alt klasörleri kendin açarsın:

• Yazılım projesi: entities/services/, entities/features/, entities/models/, entities/external-apis/
• Araştırma: entities/people/, entities/papers/, entities/methods/, entities/experiments/
• Kitap okuma: entities/characters/, entities/places/, entities/themes/, entities/quotes/
• Kişisel günlük: entities/people/, entities/themes/, entities/routines/, entities/goals/
• Takım bilgisi: entities/people/, entities/teams/, entities/rituals/, entities/tools/

Raw alt klasörleri de aynı mantıkla: raw/specs/, raw/meetings/, raw/chapters/, raw/interviews/, raw/papers/, vb.

3. Dosya adlandırma

• Sayfa isimleri: kebab-case.md. Yerel karakter kullanma (ş, ğ, ü, é, ñ ...).
• Tarih: YYYY-MM-DD (ISO 8601). Asla 13/04/2026 yazma.
• Source sayfaları: sources/YYYY-MM-DD-kisa-slug.md.
• Decision sayfaları: decisions/NNNN-slug.md numaralı (0001'den başlar, artar, silinmez).

4. Sayfa formatı

Her wiki sayfası (raw/ HARİÇ) şu frontmatter'ı taşır:

---
type: source | entity | concept | decision | synthesis
subtype: <opsiyonel, alt kategori>
status: active | draft | stale | archived
created: YYYY-MM-DD
updated: YYYY-MM-DD
sources:
  - sources/<ilgili-source>.md
tags: [tag1, tag2]
aliases: [Alternatif Ad]   # opsiyonel
---

Gövde yapısı (öneri):

1. Bir cümle özet.
2. Neden önemli (bu vault'a özel bağlam).
3. Detay bölümleri.
4. ## İlgili — [[wiki-link]]lerle çapraz referans.
5. ## Açık sorular (varsa).
6. ## Kaynaklar — her iddianın bağlandığı raw dosyalar.

5. Linkleme

• Wiki içi: [[concepts/aggregated-price]] veya kısa form [[aggregated-price]].
• Raw'a: göreli markdown link — [başlık](raw/specs/master-plan.md) — [[]] değil.
• Harici: normal markdown link.
• Sayfa güncellerken ona link veren diğer sayfaları mutlaka kontrol et (çift-yönlü tutarlılık).

6. INGEST workflow

Kullanıcı raw/ altına yeni dosya ekleyip "ingest et" dediğinde:

1. Oku — ham dosyayı tam oku.
2. Konuş — anahtar çıkarımları bullet listesi olarak sun, kullanıcıya onay/düzeltme sor.
3. Source sayfası yaz — sources/YYYY-MM-DD-slug.md: tek cümle özet, 5-10 madde anahtar nokta, her maddeye raw referansı, "## İlgili" bölümü.
4. Entity/concept sayfalarını güncelle — yoksa oluştur, varsa ilgili bölüme ekle. sources: frontmatter listesine yeni source'u ekle. updated: tarihini güncelle.
5. Decision çıkarımı — kaynak bir karar içeriyorsa decisions/NNNN-slug.md yaz.
6. Çelişki kontrolü — mevcut sayfayla çeliştiğinde silme: > ⚠ Çelişki: [[source-a]] X derken [[source-b]] Y diyor. Çözüm: [açık/kararsız] notu bırak.
7. index.md güncelle — yeni sayfaları ekle, değişenlerin özetini güncelle.
8. log.md'ye append — ## [YYYY-MM-DD] ingest | <raw dosya> → <özet>.
9. Özet dön — kullanıcıya: ne değişti, ne açık kaldı.

7. QUERY workflow

Kullanıcı wiki'ye soru sorduğunda:

1. index.md'yi oku, ilgili kategorileri tara.
2. İlgili sayfaları aç (frontmatter + gövde).
3. Sentez üret. Her iddianın yanına ([[source-page]]) referansı koy.
4. Filed-back değerlendirmesi — cevap:
   • Yeni karşılaştırma içeriyor,
   • Mevcut sayfalarda olmayan yeni sentez üretti,
   • Tekrar sorulma ihtimali var → syntheses/ altına atomic bir sayfa yaz. Cevabın içine "📎 Wiki'ye eklendi: [[page]]" notu düş.
5. Büyük "session özeti" değil, her ayrık fikir kendi sayfasına.
6. index.md güncelle (yeni sayfa varsa).
7. log.md append — sadece filed-back olan query'ler: ## [YYYY-MM-DD] query | "<soru>" → filed: [[page]].

Sıradan soru-cevaplar (cevap zaten sayfada) log'lanmaz.

8. LINT workflow

Kullanıcı "wiki lint" / "sağlık kontrolü" dediğinde:

1. Çelişki taraması — sayfalardaki ⚠ Çelişki notları → çözüm önerisi.
2. Stale claim — updated: > 90 gün olan active sayfalar.
3. Orphan — hiç link almayan sayfalar → link öner veya archive'a taşıma öner.
4. Broken link — [[linklenmiş]] ama dosyası olmayan sayfalar → stub oluştur veya kaldır.
5. Tek-yönlü referans — A → B link verirken B'de A yoksa, B'ye "## İlgili" ekle.
6. Veri boşlukları — "burada açıklanacak" placeholder'lar → web araması / raw ekleme öner.
7. Yeni soru önerileri — wiki'deki kalıplara bakarak araştırmaya değer 3-5 yeni soru.
8. Rapor + otomatik düzeltilebilir listesi (kullanıcı onayı sonrası uygula).
9. log.md append: ## [YYYY-MM-DD] lint | N stale, M orphan, K çelişki, J broken.

9. Referans kaynak (varsa)

Vault bir koda/proje dizinine (<PROJECT_PATH>) bağlıysa:

• Referans proje immutable — oraya asla yazma.
• Dosya yolu + sembol ile refere et: src/module/file.ext:symbol.
• Kod sayfalarını wiki'de ayna tutma — authoritative olan kod. Wiki sadece kod dışı bilgiyi (neden/kim/ne zaman) tutar.
• Bir entity sayfası bir kod sembolünü açıklıyorsa, frontmatter'a source_path: <PROJECT_PATH>/... alanı ekle.

10. Yasaklar (hard rules)

1. raw/ immutable. Oraya yazma, silme, taşıma. Sadece kullanıcı ekler.
2. Referans proje dizini immutable (varsa).
3. Kaynaksız iddia yok. Her önemli cümlede ([[source]]).
4. Çelişki silinmez, işaretlenir. ⚠ Çelişki notu.
5. Sayfa silinmez, archive'a taşınır. archive/YYYY-MM-DD-eski-slug.md. index.md güncellenir.
6. Frontmatter zorunlu (raw/ hariç).
7. Yerel karakter yok dosya adında. Gövdede serbest.
8. Placeholder bırakma (TODO: doldur). Bilgi eksikse "Açık sorular"a yaz.
9. Gizli veri wiki'ye kopyalanmaz — API anahtarları, kişisel veriler maskeli (***masked***) veya raw'a referansla.
10. Operasyonel işaret dışında emoji yok — ⚠ (çelişki), 📎 (filed-back) sadece.

11. Şema evrimi

Bu dosya statik değil:

1. Kural çalışmıyorsa öneri sun.
2. Onay alırsan bu dosyayı güncelle.
3. log.md'ye ## [YYYY-MM-DD] schema | <ne değişti> ekle.
4. Yeni kural sonraki oturumdan itibaren geçerli — geriye dönük uygulamazsın (lint ile yavaş uyarlanır).

12. İlk oturum checklist

Bu template'ten yeni vault kurduğunda, ilk oturumda:

• §0'ı doldur (alan, kimlik).
• §1'i doldur (amaç, örnek sorular).
• index.md'ye wiki'nin ilk kategorilerini ekle.
• log.md'nin ilk girişini kontrol et.
• İlk kaynağı raw/<uygun-alt-klasör>/ altına koy, "ingest et" de.